’Lodewijk de Goede’’ en ‘’Konijn van Olland’’

Knooppunt 59: ‘’Lodewijk de Goede’’ en ‘’Konijn van Olland’’

Koning Lodewijk Napoleon (1778-1846) stond bekend als een sociale en betrokken vorst, met een grote toewijding aan het welzijn van het Nederlandse volk. Dit blijkt onder andere uit het feit dat hij het Spinhuis in Apeldoorn afschafte, waar werkloze armen onder dwang moesten werken. Ook schonk hij 100.000 gulden uit zijn privévermogen om een fonds op te richten voor armoedebestrijding. Dit fonds, bekend als het Koning Lodewijk Fonds (oorspronkelijk het “Spinfonds”), financierde werkgelegenheids- en publieke projecten, zoals de aanleg van de Badhuisspreng in 1843. Deze waterloop voorzag Apeldoorn van bluswater en bood werk aan werklozen. Ook de aanleg van de Amersfoortseweg is uit dit fonds gefinancierd. Deze initiatieven droegen bij aan zijn bijnaam “Lodewijk de Goede.”

Naast zijn bijnaam ‘’Lodewijk de Goede’’, had hij ook de bijnaam ‘’Konijn van Olland’’ en deze bijnaam komt voort uit zijn pogingen om Nederlands te spreken toen hij werd aangesteld als koning van Holland (1806-1810). Lodewijk Napoleon was een Fransman en had moeite met de Nederlandse taal.

Hij wilde zichzelf voorstellen als “Koning van Holland”, maar door zijn gebrekkige uitspraak klonk het als “Konijn van Olland”. Dit leidde tot veel spot en humor onder de Nederlanders, en de bijnaam bleef hangen.

Hoewel het niet zeker is of deze specifieke uitspraak daadwerkelijk zo is gebeurd, staat het symbool voor zijn oprechte maar soms klungelige pogingen om zich aan te passen aan de Nederlandse cultuur. Ondanks de spotnamen werd Lodewijk Napoleon later wel gewaardeerd omdat hij zich inzette voor de bevolking en Nederland als een onafhankelijk koninkrijk probeerde te besturen in plaats van slechts een Franse vazalstaat.

Foto’s: CODA Archief